Saraybosna'nın tarihe tanıklık eden Osmanlı konakları

Bosna Hersek'in başkenti Saraybosna'da, Osmanlı'daki yaşam tarzını ve mimarisini bugüne taşıyan Saraybosna konakları, ziyaretçilerini adeta zamanda yolculuğa çıkarıyor

 

SARAYBOSNA (AA) - Saraybosna'da, dönemin varlıklı ailelerinden Glodjo tarafından inşa edilmesine rağmen aileye iç güveyisi gelen Hamid Svrzo'nun adını alan "Svrzo Evi", iki Osmanlı evinin birleştirilmesiyle inşa edilen ve Osmanlı'dan Avusturya-Macaristan kültürüne geçişi keskin çizgilerle yansıtan "Despic Evi" ve halk kahramanlarından Alija Djerzelez'in (Gürz İlyas) adını taşıyan konak, zamana direnen yapılar olarak tarihe tanıklık ediyor.

Osmanlı mimarisini Saraybosna'da en özgün haliyle yaşatan "Svrzo Evi", bugün müze olarak hizmet veriyor. Haremlik ve selamlık olarak iki bölüme ayrılan evin geniş bahçesi, ahşap balkonu ve hikayesi ilgi çekiyor.

Evin yüksek duvarlarla çevrilmiş olduğuna dikkati çeken Mazdarevic, evde ayrıca kadınlara özel "haremlik" ve ev sahibi erkeğin misafirlerini ağırladığı "selamlık" bölümleri olduğunu söyledi.

İç güveyisi Svrzo'nun ilginç hikayesi

Svrzo Evi'nin, diğer Saraybosna konaklarında ayrılan bir özelliği olduğunu anlatan Mazdarevic, şunları söyledi:

"Evi, dönemin Saraybosna Kadısı Munib Glodjo yaptırdı. Glodjo, görevinin de getirdiği imtiyazla evin hemen arkasında bulunan Sedrenik dağından mahalleye su getirdi. Osmanlı'daki uygulamalara göre, suyu sadece kendi evine getiremezdi. Bu yüzden Glodjo, suyu önce camiye daha sonra kendi evine bağlattı. Evin en önemli özelliklerinden biri de kendi çeşmesinin olması."

Mazdarevic, evin eski kadı Glodjo tarafından yaptırılmasına rağmen "Svrzo" adıyla anılmasının da ilginç bir hikayesi olduğunu belirterek, "Glodjo ailesinin erkek çocuğu yoktu. Dolayısıyla ev, evlilik münasebetiyle buraya yerleşen iç güveyisi tüccar Hamid Svrzo'nun ismiyle anılmaya başladı. Ancak evin bulunduğu sokak Glodjo adını yaşatmaya devam etti." dedi.

Hristiyan Despic ailesi Osmanlı yaşam tarzını benimsemişti

Saraybosna'da Osmanlı'dan Avusturya-Macaristan İmparatorluğu dönemine geçişi keskin çizgilerle anlatan "Despic Evi" de bugün müze olarak hizmet veriyor. Dönemin varlıklı Hristiyan ailesi Despic'lerden adını alan ev, içerisinde hem Osmanlı hem de Avusturya-Macaristan dönemlerinin izlerini barındırıyor.

Dönemin zenginlik sembollerinden yastık işlemeleri, Şam'dan etkilenerek yaptırılan duvar süslemeleri, evde yaşayan son nesle ait 112 yıllık fotoğraflar, Osmanlı ve Avusturya-Macaristan'dan kalma kapı süslemeleri ve hikayesiyle Despic Evi görenleri kendisine hayran bırakıyor.

Hem Batı hem Doğu kültürlerini temsil eden üç neslin bir arada yaşadığı konak, yaşlıların Osmanlı yaşam tarzını benimseyerek yer yataklarında yattığı, Avusturya-Macaristan kültüründen etkilenen sonraki nesillerin ise yatak kullandığı da göze çarpan bir diğer detay.

Müze yetkilisi Senad Kuc, Despic Evi'nin bir anlamda şehrin tarihini de simgelediğini ifade ederek, Despic ailesinin İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra Belçika'ya yerleştiğini ve evi de Saraybosna şehir yönetimine miras bıraktığını aktardı.

Evin, ziyaretçileri asırlar öncesine götürdüğünü anlatan Kuc, Despic Evi'nin Osmanlı döneminde Osmanlı mimarisine göre inşa edilen iki evin birleştirilmesinden meydana geldiğini, Avusturya-Macaristan döneminde de bugünkü şekline kavuştuğunu söyledi.

Kuc, evin ilk katında Despic ailesinin Osmanlı zamanında kullandığı eşyaların sergilendiğini belirterek, "Aile, Osmanlı yaşam tarzını benimsemişti. Döşeklerde yatılır, yer sofrasının etrafında yemek yenir, minderlerde oturulur, güğüm ve leğenler kullanılırdı." diye konuştu.

Osmanlı'nın 19. yüzyılın sonlarına doğru Bosna Hersek'ten çekilmesinin ardından hem evin hem de şehrin büyük bir değişim geçirdiğine dikkati çeken Kuc, "Evin üst katına çıktığınızda bu değişimi kolaylıkla fark edebilirsiniz. Bu katta özellikle Viyana ve Budapeşte'den getirilmiş dolap, piyano, çay takımı ve nevresimler göze çarpıyor." dedi.

Kuc, ev sakinlerinden Makso Despic'in Saraybosna'nın ilk özel tiyatrosunu burada kurduğunu anımsatarak, maskeli yüzlerin işlendiği tavan süsünün altında toplanan halkın burada sergilenen tiyatro oyunlarına yoğun ilgi gösterdiğini kaydetti.

Bosna Hersek'in en eski evi: Alija Djerzelez Evi

Bosna Hersek'in en eski evi olduğu tahmin edilen Alija Djerzelez (Gürz İlyas) Evi ise bugün İstanbul Büyükşehir Belediyesinin (İBB) himayesinde Başçarşı yakınlarındaki konumuyla korunmaya devam ediyor.

Ev hakkında bilgi veren Ahmet Nurduhan, Gürz İlyas'ın Bosna Hersek'in halk kahramanlarından biri olduğunu belirterek, "Evin yapılış tarihi belli değil ancak evin yapısı burasının 400 ila 500 yıl önce inşa edildiğini gösteriyor. Ev, 1992-1995 yılları arasında yaşanan Bosna Savaşı'nda da büyük hasar görmüş." dedi.

Saraybosna Kantonu ve İBB arasında imzalanan iş birliği protokolü çerçevesinde evin kullanımının 5 yıllığına İBB'ye verildiğini aktaran Nurduhan, evin sağ tarafının haremlik, sol tarafının ise selamlık olmak üzere ikiye bölüme ayrıldığını ve evin iki ayrı girişi olduğunu söyledi.

Nurduhan, evin yatak odalarında dönemin izlerini taşıyan soba ve ebeveyn banyoları olduğunu anlatarak, "Ev, savaş zamanında büyük hasar gördüğü için yeniden restore edildi. Dolayısıyla, evdeki dolap ve kapı süsleri zamanı simgeleyen en eski eşyalar." dedi.

 

İngiltere'de "Yalnızlıktan Sorumlu Bakanlık" kuruldu
İngiltere'de Yalnızlıktan Sorumlu Bakanlık kuruldu. Yeni bakanlıkla hükümet, sivil toplum örgütleriyle çalışarak yalnızlık ve sosyal izolasyonla mücadele edecek.
devamı..

                 

Bitcoin'de düşüş sürüyor
Bitcoin,10 bin doların altına gerileyerek aralık ayı başından bu yana elde ettiği kazançları kaybetti.
devamı..

                 

Atıl durumdaki bölge 60 bin kişiye istihdam sağlayacak
Kocaeli'de atıl durumda olan 465 hektarlık alan, Kocaeli Büyükşehir Belediyesince hazırlanan Merkezi İş Alanları (MİA) projesiyle, 60 bin kişilik yeni istihdam imkanı sağlayacak.
devamı..

                 

Aksa Akrilik'e kurumsal yönetim büyük ödülü
- Şirket, TKYD'nin 8. Kurumsal Yönetim Ödülleri'nde, bu yıl da zirvenin sahibi oldu - Akkök Holding İcra Kurulu Başkanı ve Aksa Akrilik Yönetim Kurulu Üyesi Dördüncü: - "Aksa Akrilik, 5 kıtada 50'den fazla ülkeye ihracat yapıyor. Bu başarının arkasında evr
devamı..

                 

TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Bozkır: Türkiye, terörist ordusunun kurulmasına izin vermeyecek
TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Bozkır, "Türkiye, kendi güvenliğini tehlikeye sokacak bir terörist ordusunun orada kurulmasına hiçbir şekilde izin vermeyecektir." dedi.
devamı..

                 

'Filistinli cesur kız' Ahed'in tutukluluk süresi uzatıldı
İsrail askeri mahkemesi, "Hanzala Cesaret Ödülü" sahibi Filistinli Ahed'in tutukluluk süresini ocak ayı sonuna kadar uzattı.
devamı..

                 

Çekya Başbakanı Babiş istifa kararı aldı
Ulusal meclisten güven oyu alamayan ANO Partisi Genel Başkanı ve Başbakan Andrej Babiş, görevinden ayrılma kararı verdi
devamı..

                 

FETÖ sanığı eski hakim adayına hapis cezası
Adana'da "silahlı terör örgütü üyeliği" suçlamasıyla yargılanan tutuklu sanığa 7 yıl 6 ay hapis cezası verildi.
devamı..

                 

Kedisine sarılıp evinin yanışını izledi
Mudurnu'da sobayı benzinle tutuşturmak isterken evde yangın çıkmasına neden olan yaşlı adam, alevlerin arasından itfaiye tarafından kurtarılan kedisiyle gözyaşları içinde evinin yanışını izledi.
devamı..

                 

Orman ve Su İşleri Bakanlığı: Hidroelektrik santraller nehirleri kurutmaz
Orman ve Su İşleri Bakanlığından, "Hidroelektrik santraller nehirleri kurutmazlar. Hidroelektrik santraller suyu, enerjisini aldıktan sonra olduğu gibi dere yatağına bırakır. Bu esnada su azalmaz ya da kirlenmez." denildi.
devamı..

                 

MGK toplandı
Milli Güvenlik Kurulu (MGK), Cumhurbaşkanı Erdoğan başkanlığında toplandı
devamı..

                 

'Sohbete katılmayan işten çıkartılıyordu'
Adana'da FETÖ soruşturması kapsamında yargılanan eski Bank Asya çalışanı, "İşten çıkarmalar yapılırken çalışanın örgüte ait sohbetlere katılıp katılmadığı hususuna bakılıyordu." dedi.
devamı..

                 

Romanya'nın yeni Başbakanı Dancila
Romanya'da Başbakanlık görevinden istifa eden Mihai Tudose'in yerine Avrupa Parlamentosu üyesi Viorica Dancila, ülkenin ilk kadın başbakanı oldu.
devamı..

"Öğrenciler tatilde ödev yapmak yerine deneyim yaşamalı"
- İz Koçluk Kurucusu Henden: - "Öğrencilerden tatilde okul için ödev yapmaları yerine farklı deneyimler yaşamasını isteyebiliriz" - "Öğrencilerin kişisel gelişimleri açısından yararlı olan deneyimdir"
devamı..

Afrin'deki PYD/PKK'dan kaçan 250 bin sivil evine dönmek istiyor
Afrin'de terör örgütü PYD/PKK'nın işgal ettiği 60 yerleşimden göç etmek zorunda kalan 250 bin sivil, evlerine dönebilmek için örgütün tehdidinin son bulmasını bekliyor.
devamı..

Kilis'te bir subay FETÖ'cüyüm diyerek teslim oldu
Kilis'te, Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) ile irtibatlı olduğunu söyleyen asker teslim oldu.
devamı..

NATO Askeri Komitesi toplantısı sona erdi
NATO Askeri Komite Başkanı Orgeneral Pavel, Avrupa'nın güneyindeki güvenlik durumu ile ilgili "Bu durum, NATO'nun karşılaştığı en önemli güvenlik sınamalarından birini oluşturuyor ve tüm dünyadaki ülkeleri etkiliyor." dedi.
devamı..

Viyana'da Suriye konulu özel toplantı yapılacak
BM, Suriye konulu Cenevre görüşmeleri kapsamında 25-26 Ocak'ta Viyana'daki BM Ofisi'nde özel bir toplantı yapılacağını bildirdi.
devamı..

YouTube reklam geliri kurallarını sıkılaştırıyor
YouTube, platform üzerinden para kazanmak isteyen video yükleyicilerin reklam geliri elde etmesine yönelik kurallarını sıkılaştırıyor.
devamı..